ÇİN ARTIK AFRİKA’DA




Mustafa AY – DG – 13.07.2017 Çin Doğu Afrika’nın en stratejik bölgesinde, Cibuti’de, üs açtı. Aden Körfezine kıyısı olan ülke körfez trafiğini yönetmesinin yanı sıra Batı Afrika’nın en büyük limanına sahip. NATO’ya bağlı askeri gemilerin ve transatlantik kargo gemilerinin uğrak yeri olan Cibuti, askeri gemiler için çok büyük önemi haiz. NATO gemilerinin yakıt ikmali yaptığı liman bu sebeple askeri açıdan da önem arz ediyor. Özellikle NATO’nun Okyanus Kalkanı Operasyonunu (OOS) adı altında yürüttüğü savaş, Aden Körfezi’nde görevli savaş gemilerin yiyecek ve yakıt gibi ihtiyaçların karşılanmasına yardımcı oluyor. Bu sayede NATO deniz gücü silah, uyuşturucu ve nesli tükenmekte olan hayvanların kaçakçılığı ile rahat şekilde savaşabiliyor. Bunların yanı sıra NATO deniz kuvvetlerinin korsanlara karşı da mücadele yürüttüğü körfez güvenliğinin sağlanmasına da yardımcı oluyor.

Aden Körfezi NATO’nun kontrolü altında olduğu çok açık.  Hâlihazırda Cibuti’nin gelişmemiş ülkeler statüsünde olması sebebiyle, Cibuti mali yetersizliklerin pençesinden kutulamıyor. Bu durum ise Cibuti’nin bölgede donanma bulunduramamasına neden oluyor. Cibuti, NATO ülkelerinin gönderdiği insani yardımlar ve küçük çaplı altyapı yatırımları sayesinde varlığını sürdürebiliyor. NATO ülkelerinin yardımları ülke yönetimini NATO ülkelerine muhtaç bırakıyor. Bu sebeple NATO ülkelerinin ülkedeki ve hatta bölgedeki nüfuzu doruk noktasında. Özellikle ABD ve Fransa Cibuti ve körfezi egemenliği altına almış görünüyor. Çin ise Aden Körfezi’ndeki bu askeri-politik statükonun son bulması için bölgeye üs açtı. Bu sayede Çin Aden Körfezi’ndeki ABD, Japonya ve Fransa güçlerine karşı ilk kez Afrika’da askeri görevler yürütebilecek.

Çin’in Afrika atılımı, kıtaya yapılacak yatırım vaatleriyle mümkün oldu. Çin Afrika’ya yapacağı 60 milyar Dolarlık yatırımı duyurmasının ardından, birçok Afrika ülkesinin ağzı sulandı. Cibuti bu yatırımlardan en büyük payı elde edebilmek adına Çin hükümetiyle ılımlı ilişkiler kurdu. Nitekim Cibuti yatırımlardan nasibini almaya başlamış görünüyor. Çin’in Cibuti-Etiyopya arasına inşa ettiği demiryolu iki komşu ülke arasında ekonomik ilişkilerin gelişmesine, az da olsa, yardımcı olabilir. Çin demiryolunun yanı sıra trenleri hibe ederek iki ülkeye yardımda bulunuyor. Çin Cibuti’ye yaptığı bu yardımın aslında gelecekte Afrika’ya uygulayacağı yayılmacı politikasına yatırımda bulunuyor.